Gids voor occultisten bij Père-Lachaise

Als er één begraafplaats is die zowel rustgevend als mysterieus is, dan is het Père-Lachaise in Parijs wel. Achter de schaduwrijke lanen rusten verschillende figuren die het esoterisme en de occulte wetenschappen in Frankrijk hebben beïnvloed, naast grote denkers, ondernemers, uitvinders en filosofen. Rondwandelen in dit labyrint van steen betekent in hun voetsporen treden, zij die hun leven hebben gewijd aan het doorgronden van de geheimen van het onzichtbare. Als u er een wandeling plant (de toegang is gratis), kan deze gids u helpen uw route uit te stippelen.

1. De geschiedenis van de begraafplaats Père-Lachaise

De begraafplaats Père-Lachaise, ingehuldigd op 21 mei 1804, is de grootste begraafplaats binnen de stadsgrenzen van Parijs en strekt zich uit over 44 hectare in het 20e arrondissement. De aanleg ervan kwam voort uit de noodzaak om de Parijse begraafplaatsen opnieuw te organiseren, omdat begraafplaatsen binnen de stadsgrenzen gezondheidsproblemen veroorzaakten. Napoleon Bonaparte, destijds Eerste Consul, bepaalde dat iedere burger het recht had om begraven te worden, ongeacht diens religie of afkomst. Zo werden aan de rand van Parijs verschillende begraafplaatsen aangelegd, waaronder Père-Lachaise in het oosten, Montmartre in het noorden en Montparnasse in het zuiden.

Père-Lachaise, ontworpen door architect Alexandre-Théodore Brongniart, onderscheidt zich door zijn aanleg als Engelse landschapstuin (in tegenstelling tot de perfecte geometrie van Franse tuinen), met kronkelende lanen, smalle paden, gevarieerde vegetatie en artistieke, soms imposante grafmonumenten. In het begin had de begraafplaats echter moeite om Parijzenaars aan te trekken, omdat zij haar te ver van het centrum vonden liggen, in een volksbuurt. Om dit probleem te verhelpen, organiseerden de autoriteiten in 1817 de overbrenging van de stoffelijke resten van beroemde personen zoals Molière, Jean de La Fontaine en het legendarische paar Héloïse en Abélard. Dit initiatief verhoogde de populariteit van de begraafplaats aanzienlijk, die al snel een gewilde laatste rustplaats en een geliefde wandelplek werd.

Het omvat vandaag de dag 70.000 graven. Het beschikt ook over een groot crematorium (het eerste van Frankrijk), maar het aantal gecremeerde personen is tot op heden niet nauwkeurig gedocumenteerd. Er wordt echter gezegd dat er meer dan 2 miljoen mensen op Père-Lachaise rusten. Dat betekent dat het een plaats is die buitengewoon geladen is met energieën, die bij de meest gevoelige mensen sterke trillingen zullen veroorzaken. Het is ook een zeer complete samenvatting van wat men funeraire kunst noemt, of die nu verontrustend of ongewoon is.

2. Wie was Père Lachaise?

De begraafplaats dankt haar naam aan François d’Aix de La Chaise, die op 25 augustus 1624 werd geboren in het kasteel van Aix, bij Saint-Martin-la-Sauveté (in de Loire). In 1639 trad hij toe tot de jezuïeten en werd hij hoogleraar filosofie en rector van het Collège de la Trinité in Lyon. In 1675 werd hij benoemd tot biechtvader van koning Lodewijk XIV, een functie die hij vierendertig jaar bekleedde. In die periode oefende hij een matigende invloed uit op de koning, onder meer door diens strijd tegen het jansenisme (strenge morele gestrengheid en kritiek op de Kerk) te temperen en de maatregelen bij de herroeping van het Edict van Nantes af te zwakken. 

François de La Chaise verbleef regelmatig in een buitenhuis op de heuvel Mont-Louis, ten oosten van Parijs. Dit landgoed, dat de jezuïeten in 1626 hadden verworven, diende als rustplaats en plek voor spirituele bezinning. Dankzij schenkingen van de koning werd het domein uitgebreid en verfraaid en groeide het uit tot een geliefd buitenverblijf. Nadat de jezuïeten in 1762 waren verdreven, wisselde het eigendom meerdere malen van eigenaar voordat het in 1804 door de stad Parijs werd aangekocht om er de begraafplaats aan te leggen. Zo bleef de naam Père Lachaise aan deze plek verbonden, als eerbetoon aan de biechtvader van de Zonnekoning.

3. Hoe is de begraafplaats Père Lachaise georganiseerd?

De begraafplaats is verdeeld in 97 genummerde secties, divisies genoemd, die het gemakkelijker maken om graven te vinden. Deze divisies verschillen in grootte en vorm: sommige zijn uitgestrekte rechthoekige percelen, andere meer onregelmatige ruimtes. De hoofdlanen, avenues genoemd, doorkruisen de begraafplaats en verbinden de verschillende divisies met elkaar. Er zijn ook paden en rotondes (ja, echt waar), die samen een complex maar georganiseerd netwerk vormen. We zullen niet doen alsof het eenvoudig is om hier de weg te vinden, maar dat is niet per se een nadeel: op deze bijzondere begraafplaats vinden we het juist prettig om te verdwalen en ontroerd de herinneringen aan deze overleden mensen te ontdekken.

Père-Lachaise heeft meerdere ingangen:

• Hoofdingang: gelegen aan de Boulevard de Ménilmontant, tegenover de Rue de la Roquette. Deze is per auto bereikbaar en ligt vlak bij metrostation Philippe Auguste (lijn 2).

• Porte du Repos: op 16 rue du Repos (je verzint het niet), vlak bij het gebouw van de begraafplaatsadministratie. Deze voetgangersingang wordt ook bediend door metrostation Philippe Auguste. 

• Porte des Amandiers: aan de boulevard de Ménilmontant, tegenover metrostation Père-Lachaise (lijnen 2 en 3). Deze voetgangersingang heeft een trap met ongeveer dertig treden

• Porte Gambetta: gelegen aan de rue des Rondeaux, tegenover de avenue du Père-Lachaise, vlak bij het crematorium. De ingang is met de auto bereikbaar en ligt dicht bij metrostation Gambetta (lijnen 3 en 3bis)

• Porte de la Réunion: deze ingang is bereikbaar via een trap en ligt vlak bij metrostation Alexandre Dumas (lijn 2)

Om uw weg op de begraafplaats te vinden, tenzij u een scherp oriëntatievermogen hebt, is het raadzaam een gedetailleerde plattegrond mee te nemen waarop de afdelingen, lanen en bijzondere graven staan aangegeven. Plattegronden zijn verkrijgbaar bij de hoofdingang en kunnen ook online worden geraadpleegd.

4. De grote figuren van de esoterie die op Père-Lachaise begraven liggen

Allan Kardec, wiens echte naam Hippolyte Léon Denizard Rivail was, wordt beschouwd als de grondlegger van het spiritisme. Als Franse pedagoog en filosoof uit de 19e eeuw codificeerde hij de spiritistische leer in werken zoals Le Livre des Esprits en Le Livre des Médiums. Zijn graf, bekroond met een dolmen, trekt veel bezoekers die er bloemen en berichten neerleggen in de hoop gunsten of spirituele antwoorden te krijgen. Sommigen leggen hun handen op het monument, ervan overtuigd dat dit gebaar hun wensen kan vervullen. 

4.2. Éliphas Lévi (Afdeling 15)

Zijn echte naam was Alphonse Louis Constant. Éliphas Lévi was een Franse schrijver en occultist uit de 19e eeuw. Hij speelde een essentiële rol in de heropleving van het occultisme in Europa, met name door zijn werken over de Kabbala en ceremoniële magie. Zijn werk Dogme et Rituel de la Haute Magie heeft talloze esoterici beïnvloed. Zijn graf, hoewel bescheiden, is een plek van bezinning voor mensen die geïnteresseerd zijn in het occultisme.

4.3. Papus (Afdeling 90)

Gérard Encausse, bekend onder het pseudoniem Papus, was een Franse arts en occultist. Als oprichter van de Martinistenorde droeg hij bij aan de verspreiding van esoterische leringen in Frankrijk. Zijn werken over theürgie en tarot gelden nog steeds als referenties binnen dit vakgebied. Zijn graf, versierd met esoterische symbolen, bevindt zich in de 90e afdeling van de begraafplaats.

4.4. Joséphin Péladan (Afdeling 19)

Joséphin Péladan was een Franse schrijver en occultist, oprichter van de Orde van de Katholieke Rozenkruisers. Hij probeerde kunst en esoterie te verenigen en organiseerde kunstsalons om deze visie te promoten. Zijn graf bevindt zich in de 19e afdeling van Père-Lachaise.

4.5. Stanislas de Guaita (Afdeling 36)

De Franse dichter en occultist Stanislas de Guaita had een aanzienlijke invloed op de occulte wetenschappen van de 19e eeuw. Hij is vooral bekend om zijn ideologische duel met Papus over bepaalde esoterische doctrines. Zijn graf, gelegen in de 36e afdeling, is een bezienswaardigheid voor liefhebbers van het occultisme.

4.6. Jean-Julien Champagne (Afdeling 92)

Ingenieur en tekenaar Jean-Julien Champagne wordt vaak in verband gebracht met de mysterieuze alchemist die bekendstaat als Fulcanelli. Hoewel zijn ware identiteit onderwerp van debat blijft, denken sommigen dat hij Fulcanelli zelf zou kunnen zijn. Zijn graf bevindt zich in de 92e afdeling van de begraafplaats.

4.7. Pierre Piobb (Afdeling 49)

Pierre Piobb was een Franse hermeticus en auteur van werken over esoterische symboliek en de hermetische wetenschappen. Hij speelde een rol bij de verspreiding van occulte kennis aan het begin van de 20e eeuw. Zijn graf bevindt zich in de 73e afdeling van Père-Lachaise.

4.8. Georges Descormiers (Afdeling 90)

Uitgever en occultist Georges Descormiers werkte mee aan de verspreiding van esoterische werken in de 20e eeuw. Zijn invloed op de publicatie van occulte teksten maakt hem tot een belangrijke figuur binnen dit vakgebied. Zijn graf bevindt zich eveneens in de 90e afdeling van de begraafplaats.

5. De legendarische graven van Père-Lachaise

Naast deze figuren uit de occulte wereld is Père-Lachaise ook een plek met talloze legendes.

5.1. Victor Noir: het graf met vruchtbare krachten

Victor Noir, een journalist uit de 19e eeuw, staat bekend om zijn bijzondere graf. Zijn bronzen standbeeld, dat zijn uitgestrekte lichaam voorstelt, heeft een opvallende uitstulping ter hoogte van het kruis. Volgens een stadslegende zou het aanraken van dit lichaamsdeel vruchtbaarheid of geluk in de liefde brengen. Daardoor heeft het beeld op die plek een andere patina, wat getuigt van de vele bezoekers die langskomen.

5.2. Félix de Beaujour: de mysterieuze zuil

Félix de Beaujour, een diplomaat uit de 19e eeuw, rust onder een imposante zuil van 20 meter hoog, de hoogste van de begraafplaats. Deze monumentale structuur intrigeert bezoekers door haar ongebruikelijke omvang voor een grafmonument.

5.3. Gravin Elizaveta Demidoff: de "Vampierster van Père-Lachaise"

Elizaveta Alexandrovna Demidoff, geboren Stroganoff, was een Russische aristocrate die in 1818 overleed. Haar graf, gelegen in de 19e afdeling van de begraafplaats, ligt aan de oorsprong van een hardnekkige legende. Volgens het verhaal zou ze een fortuin hebben nagelaten aan iedereen die bereid was 365 opeenvolgende dagen over haar graf te waken. Dit voorstel voedde speculaties, waarbij sommigen er een poging in zagen om een bewaker te rekruteren die haar vermeende vampierachtige geest in bedwang moest houden.

5.4. Het grafmonument van "Le Duc": Dracula?

Een andere legende betreft een grafmonument met het opschrift "Le Duc". Sommige esoterieliefhebbers vertellen dat het de begraafplaats van Vlad de Spietser zou kunnen zijn, beter bekend als... Dracula. Men zegt dat een vleermuisgeest op het dak troont, die alleen zichtbaar is voor wie goed weet te kijken.

6. De vrijmetselarij op Père-Lachaise

U hebt ongetwijfeld opgemerkt dat talrijke graven en gedenkplaten het symbool van de vrijmetselarij bevatten.

Allereerst moet u weten dat vrijmetselaars de dood beschouwen als een overgang naar een andere staat van zijn. De vrijmetselaarsfuneraire symboliek weerspiegelt deze initiatische visie op het hiernamaals, waarin het aardse leven wordt gezien als een beproeving die leidt tot spirituele verheffing. Sommige vrijmetselaars kozen er daarom voor deze verwijzingen op hun graven aan te brengen om hun verbondenheid met de Orde en hun inzet voor haar waarden kenbaar te maken.

De begraafplaats als zodanig is niet verbonden met deze vereniging, maar biedt onderdak aan figuren die hun stempel hebben gedrukt op de politiek, cultuur en wetenschap, van wie velen bij vrijmetselaarsloges waren aangesloten. Bovendien zien sommige loges erop toe dat de herinnering aan hun leden wordt geëerd door hun graven te financieren of te onderhouden.

En dat is het voor deze rondleiding op deze zo bekende begraafplaats. Ik raad u aan om haar te bezoeken, vooral omdat ze volledig gratis en gemakkelijk toegankelijk is. Meer informatie vindt u hier.