Het heptagram is een ster met zeven punten. De geometrische bijzonderheid ervan is dat het in twee verschillende regelmatige vormen bestaat: bij de ene wordt elk hoekpunt van een zevenhoek met het op één na volgende hoekpunt verbonden, bij de andere met het op twee na volgende. In het westerse occultisme leent de zevenpuntige ster zich van nature voor correspondenties met de zeven klassieke planeten, de zeven dagen of de zeven graden. Deze symbolische keuze hangt echter af van de auteurs en orden: de geometrie van de ster bevat op zichzelf geen universele magische leer.
| Punten | 7 |
|---|---|
| Regelmatige vormen | {7/2} en {7/3} |
| Ondersteuning | Regelmatige zevenhoek |
| Klassieke constructie | Niet exact construeerbaar met een ongemarkeerde liniaal en passer |
| Receptie | Occultistische zeventallige symboliek |
Waarom bestaan er twee regelmatige heptagrammen?
Men begint met zeven gelijkmatig over een cirkel verdeelde punten. Door elk punt met het op één na volgende punt te verbinden, ontstaat de ster die wordt aangeduid als {7/2}. Door twee hoekpunten over te slaan en het derde te verbinden, ontstaat {7/3}.
Beide figuren hebben zeven punten en randen van gelijke lengte, maar hun kruisingen en binnenpatroon zijn niet identiek. Een naam gebruiken zonder de tekening te specificeren kan daarom tot verwarring leiden.
Wat is er bijzonder aan de regelmatige zevenhoek?
Een regelmatige zevenhoek verdeelt de cirkel in zeven gelijke hoeken. In tegenstelling tot de gelijkzijdige driehoek of de vijfhoek kan hij niet exact worden geconstrueerd met alleen de klassieke bewerkingen met een ongemarkeerde liniaal en een passer.
Benaderende constructies, gemarkeerde linialen en mechanische methoden maken het echter mogelijk om hem te tekenen. Deze geometrische moeilijkheid heeft bij sommige liefhebbers van zeldzame figuren bijgedragen aan zijn aantrekkingskracht.
Waarom brengen occultisten het in verband met de planeten?
De zeven hemellichamen van de oude astrologie — de Zon, de Maan, Mercurius, Venus, Mars, Jupiter en Saturnus — vormen een direct beschikbaar geheel om een zevenpuntige ster te duiden.
Deze overeenkomst komt voor in verschillende occultistische systemen. Ze moet in de context van hun teksten worden geplaatst en niet aan alle heptagrammen worden toegeschreven, ook niet aan die waarvan de context niets met astrologie te maken heeft.
Wat is het verschil met het pentagram en het hexagram?
Het pentagram kan regelmatig met vijf armen worden getekend en heeft een nauwe wiskundige relatie met de gulden snede. Het gangbare hexagram vormt twee in elkaar geschoven driehoeken.
Het heptagram introduceert zeven hoekpunten en twee verschillende regelmatige sterfiguren. De grafische verwantschap tussen de drie tekens maakt het niet mogelijk hun een identieke religieuze betekenis toe te kennen.
Waarom varieert de spirituele waarde ervan per traditie?
Het getal zeven is beladen met betekenissen in verschillende religies, kalenders en esoterische tradities. De figuur wordt daardoor een beschikbaar aanknopingspunt voor beschouwingen over cycli en correspondenties.
Deze opmerkingen kunnen binnen één school coherent zijn, maar het aantal punten bewijst geen gemeenschappelijke oorspronkelijke betekenis in alle culturen.
Historische bronnen en aanknopingspunten
Wolfram MathWorld, « Regular Heptagon » documenteert de eigenschappen en constructiegrenzen van de zevenhoek. De geometrische notatie {7/2} en {7/3} onderscheidt de twee regelmatige sterren.
